Postmodernistische hutspot vs chronologie
Jasper Visser (Nationaal Historisch Museum)
In de discussie over de inhoud van het Nationaal Historisch Museum wordt de chronologie van de canon van de Nederlandse geschiedenis tegenover de “postmodernistische hutspot” van de directie van het museum gezet. De directie verdedigt zich door te aan te geven dat chronologie wel degelijk een plaats krijgt in het museum. Ik vraag me af of de “postmoderne” aanpak niet veel geschikter is voor een museum dat de Nederlanders historisch besef moet bijbrengen.
Natuurlijk, de canon van de Nederlandse geschiedenis geeft een krachtig, chronologisch overzicht van de 50 belangrijkste gebeurtenissen in de Nederlandse geschiedenis. Altijd goed om te weten dat Willem van Oranje niet door opstandige Friezen vermoord werd in een door de Romeinen overheerst Nederland.
De canon presenteert deze gebeurtenissen echter als geïsoleerde momenten in de geschiedenis. Dat is voor veel van hen onterecht. Neem bijvoorbeeld Aletta Jacobs. Wat zij deed voor vrouwenemancipatie aan het begin van de vorige eeuw heeft een grote invloed op de positie van vrouwen in Nederland vandaag de dag. Is vrouwenemancipatie dan geschiedenis? Vraag rond en je zult ontdekken dat veel vrouwen nog dagelijks worstelen met het thema gelijkheid; op het werk, thuis, in de politiek.
In het Museum of Natural History in New York kun je een enorme bol vinden. Deze bol vertegenwoordigt materie, van het hele heelal tot atomen. Rondom deze grote bol kun je andere, kleinere bolletjes vinden. De kleine bolletjes zijn alledaagse dingen; een speldenknop, een voetbal. Met een goede uitleg wordt de verhouding tussen kleine bol en grote bol uitgelegd. “Als deze speldenkop de aarde is, dan is de grote bol de zon.” Uit de boeken leerde ik de verhoudingen, door deze presentatie begrijp ik ze.
Als ik de plannen van de directie van het NHM hoor, denk ik aan deze aanpak. Op allerlei moderne manieren proberen de complexe Nederlandse geschiedenis tastbaar en begrijpelijk te maken. Mensen uitleggen wie Aletta Jacobs was en wat zij betekent voor Nederland, door haar uit de geschiedenis te halen en in het nu te plaatsen. Volgens mij is dat dé manier om historisch besef bij te brengen. Misschien is een postmodernistische hutspot wel precies wat Nederland nodig heeft.
Marco Derksen op vrijdag 15 mei 2009 om 12:49 uur
Uitstekende toelichting Jasper en welkom in Arnhem! ;-)