dinsdag 16 maart 2010 om 10:44 uur
Leden stembureaus verplichten instructiebijeenkomsten bij te wonen
Nog nooit eerder in de geschiedenis is in Nederland met verkiezingen zoveel misgegaan als bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen. In bijna 20 gemeenten moesten door geconstateeerde mistoestanden of minimale verschillen bij stembus uitslagen de stemmen worden herteld. Vooral de chaotische toestanden in een groot aantal stembureaus in Rotterdam sprongen in het oog. Oorzaken waren ongedisciplineerd gedrag van kiezers, vooral van allochtone afkomst, en stembureauleden, die met name door onvoldoende voorbereiding niet tegen hun taak waren opgewassen. Enkele zich voordoende ongewenste gedragingen waren het ronselen van stemmen in de stembureaus, het invullen van volmachten in stembureaus en het groepsgewijs in het stemhokje stemmen. In combinatie met grote drukte liep de situatie in sommige stembureaus daardoor zo uit de hand dat alle leden van die stembureaus wegens onbekwaamheid moesten worden vervangen.
De verantwoordelijkheid voor het ordelijk verloop van stemmen ligt op de eerste plaats bij de leden van het stembureau, waarbij de voorzitter de plicht en bevoegdheid heeft de orde te handhaven, ev. met behulp van politie, wanneer door niet toegestaan gedrag of handelingen van mensen de orde in het stembureau wordt verstoord. Bij folderen en ronselen van stemmen moet er direct en kordaat worden opgetreden. Volmachten en identificatiepapieren moeten zorgvuldig worden gecontroleerd. De stembureauleden moeten er voor zorg dragen dat slecht één persoon in het stemhokje aanwezig is tijdens het stemmen. Heeft iemand hulp nodig dan moet er een lid van het stembureau klaarstaan op te helpen. Als door grote drukte er een onoverzichtelijke situatie in het stemlokaal dreigt te ontstaan dan kan er beter voor worden gekozen stemmers in overzichtelijke aantallen in het stemlokaal toe te laten.
Met het oog op de Tweede Kamerverkiezingen op 9 juni a.s., waar rekening moet worden gehouden met een opkomst van rond de tachtig procent, is een ordelijk verloop van de verkiezingen een pittige opgave voor de stembureauleden waarbij veel kan misgaan. Hoewel in de meeste stembureaus in Nederland bij mijn weten nog nooit mistoestanden zijn geconstateerd en de meeste stembureaus een goede reputatie hebben, is het geen overbodige luxe om extra voorzorgsmaatregelen te nemen om het stemmen op 9 juni ordelijk te laten verlopen. De gemeenteraadsverkiezingen hebben immers een duidelijk waarschuwingssignaal afgegeven.
Een eerste maatregel die kan worden genomen is een strengere selectie van de stembureauleden op geschiktheid. Daarnaast zou er een verplichte instructiemiddag, nu nog vrijwillig, voor alle stembureauleden en in het bijzonder voor de voorzitters moeten worden georganiseerd. Ook zou het aantal leden dat aanwezig is tijdens het stemmen verhoogd moeten worden van gemiddeld drie naar vijf. Als blijkt dat daarvoor te weinig beschikbare stembureauleden zijn dan zouden gemeenten en provincies ambtenaren moeten inzetten. Het stemrecht is een groot goed waarover we zorgvuldig moeten waken. En waar we ons geen onzorgvuldigheden kunnen permitteren zonder het vertrouwen in de democratie te ondergraven.
Arno Brouwer, historicus en oud voorzitter stembureau in Arnhem
150310
Foto: Arvid
Kees Crone op dinsdag 16 maart 2010 om 11:39 uur
Oké, Arno. Maar een opkomst van 80% bij de a.s. Tweede Kamer-verkiezingen op 9 juni? Is dat wensdenken van jou?
En als de gemeente voorzitters te kort komt, kunnen ze mij benaderen!
Lex Kwee op dinsdag 16 maart 2010 om 12:27 uur
Het gaat misschien op sommige plaatsen mis, maar op veel meer plaatsen gaat het goed. Moeten dan op al die plaatsen ook extra ambtenaren gaan zitten controleren? Waar ligt de balans?
De foto vertelt trouwens ook een interessant verhaal. Bij de samenstelling van zo´n lijst zijn minder mensen betrokken dan bij het controleren van de stemmen. En de kandidaten hebben ook niet allemaal een daverende houdbaarheidsdatum. Op de volgende editie van deze lijst 3 zullen de nrs 2, 3 en 5 in ieder geval niet meer staan. En hoe zat het ook al weer met onverkiesbare lijstduwers en kandidaten die alleen als premier gekozen willen worden? Wat doet dat voor het vertrouwen in de democratie?
Roel op dinsdag 16 maart 2010 om 12:54 uur
Ik ben het volledig eens met Arno.
Ik zou wel eens willen weten hoe het is om op een stembureau te werken en, uiteraard, zo’n introductie middag bij te wonen.
Weet iemand waar ik me kan opgeven om te werken als vrijwilliger bij een stembureau voor de Tweede kamerverkiezingen?
FRank op woensdag 17 maart 2010 om 1:23 uur
Arno,
Je moet toch echt ophouden met het zwart maken van ‘die allochtonen’, elke keer kom je weer met iets en dat verbind je dan weer aan allochtonen! Ken jij uberhaupt wel allochtonen die het goed doen in dit land??
Waarom verwijs je nergens naar blanken die stemmen ronselden in Rotterdam, gebruikt Arno dan bewust de term ‘allochtonen’ als het om iets negatiefs gaat!!
Ik snap sowiezo niet waarom zo een rechts-extremist hier allerlei teksten mag plaatsten!!
Wat een nivo zeg!
Eibert vd G. op woensdag 17 maart 2010 om 13:44 uur
ik zie op de foto op het formulier Henk Kamp staan, doe Henk weer mee 9 juni ?
Zou goede zaak zijn.
Verder heeft Drs Brouwer gelijk natuurlijk, zaken dienen correct te verlopen en men moet daat scherp op toezien .
Eric Derksen op woensdag 17 maart 2010 om 15:02 uur
Los van de tussenzin “vooral van allochtone afkomst” eens met de stelling van Arno. Als eveneens oud voorzitter van een stembureau (niet in Arnhem) ben ik bekend met de gang van zaken, m.u.v. het handmatig stemmen tellen. Gelukkig mocht er tijdens die verkiezingen gestemd worden met een stemcomputer.
Bij binnenkomst van het stembureau kon je als kiezer een (persoonsgebonden) nummer trekken, dat werd afgeroepen. Het voordeel is dat je als stembureauleden ook precies kan bijhouden hoeveel mensen zich hebben gemeld om te gaan stemmen. Ook is er dan een permanent overzicht te houden op het aantal stemmers en volmachten en kan je dit voortdurend verifiëren met de tussenstand in de stemcomputer, om zo eventuele fouten tijdig te ontdekken en te corrigeren.
Aan het einde van de zitting was het een koud kunstje (10 minuten) om vervolgens een meestal foutloos proces verbaal op te maken.
Een instructie van leden en voorzitters van stembureaus is geen overbodige luxe. Ook zouden stembureaus bij voorkeur bemenst moeten worden door ambtenaren die niet zelf verkiesbaar zijn. Deze hoeven hier geen extra vergoeding voor te ontvangen, alleen een compensatie in tijd conform CAO.
Kandidaten voor verkiezingen die op een lijst staan zouden m.i. geen lid mogen zijn van een stembureau en zeker ook niet betrokken mogen zijn bij het tellen van stemmen. Dit gebeurt helaas nog erg vaak.
Stemmen met potlood moet direct worden vervangen door stemmen met een stemcomputer of andere, minder foutgevoelige, geautomatiseerde vorm van stemmen. Een videoinstructie van hoe je moet stemmen voorkomt dat mensen in het stemhokje niet weten wat ze moeten doen en hulp vragen.
Piet Wanrooy op vrijdag 19 maart 2010 om 1:30 uur
Wat een issue?
In Nederland loopt het prima, hier een daar een opgeblazen incident van een teleurgestelde partij.
Wordt trouwens wel tijd, 2010! voor de invoering van een stem machine / computer.
Een potlood is, als het leesplankje, wel uit.
Kan er dan fraude voorkomen? Minimaal. gewoon op de koop toenemen.
Kees Crone op dinsdag 16 maart 2010 om 11:39 uur
Oké, Arno. Maar een opkomst van 80% bij de a.s. Tweede Kamer-verkiezingen op 9 juni? Is dat wensdenken van jou?
En als de gemeente voorzitters te kort komt, kunnen ze mij benaderen!