Misschien naïef en eigenwijs, maar bovenal veerkrachtig en beresterk
Participatiecoaches
Vanuit mijn studie Maatschappelijk Werk en Dienstverlening weet ik dat we de maatschappij vaak opdelen in verschillende doelgroepen. Gezien mijn leeftijd val ik zelf in de categorie ‘jongeren’. Ik ben 21 jaar, studeer, ga graag stappen met vrienden en in de zomer ga ik op reis. Niet heel erg wereldschokkend allemaal. Over het algemeen los ik zelf mijn problemen op, maar soms bel ik ook nog wel graag even mijn moeder voor advies. Mijn vrienden zitten in ongeveer dezelfde situatie. Dit bepaalt voor een groot deel mijn referentiekader; ik weet niet beter dan dat ouders van je houden en dat het normaal is dat je gaat studeren. Natuurlijk was het niet altijd een groot feest thuis, maar ergens was er toch een soort veilige ‘thuisbasis’ om het zo maar even te noemen. Ouders waar je op kunt terugvallen en die simpelweg van je houden.
Hoe het anders kan heb ik nu ervaren tijdens de eerste periode van mijn stage bij de participatiecoaches van de gemeente Arnhem. Twee ouders die simpelweg van je houden blijkt niet voor de handliggend te zijn, merk ik nu ik in aanraking kom met mensen van mijn leeftijd met hele andere achtergronden. Hun situatie is op alle fronten anders dan die van mij en mijn vrienden.
Ik kwam een meisje van 20 tegen die geen idee had waar haar ouders precies waren. ‘Waarschijnlijk in het buitenland’ zei ze tegen me. Haar moeder had haar een jaar daarvoor op straat gezet en is toen vertrokken. Ze heeft geen contact meer met haar. Ze is gestopt met haar opleiding en gaan werken. Toen ze in de ziektewet terecht kwam en geen onderdak meer had, heeft ze contact gezocht met een participatiecoach. Al snel werd duidelijk dat ze hulpverlening nodig had en hebben we haar overgedragen naar een jongerenwerker van Pactum. Ze kijkt er naar uit om haar eigen plekje te hebben en een nieuw begin te maken. Dit meisje gaat niet bij de pakken neerzitten maar is druk bezig met dingen regelen en ze heeft hoop op een betere toekomst. Misschien niet eens een heel bijzonder verhaal voor doorgewinterde sociale werkers, maar wat mij zo raakte is dat ondanks haar moeilijke verleden en het gemis aan ouders ze er ‘gewoon’ voor wil gaan.
Een ander meisje wat ik tegenkwam was al een tijd lang thuisloos. Ze wilde niet meer bij haar moeder wonen omdat deze nog steeds samenwoonde met de man die haar misbruikt had. Moeder was niet van plan om deze man te verlaten. Samen met de participatiecoach gaat ze nu op zoek naar woonruimte en eventueel een opleiding. Ze kijkt vooral naar de toekomst en niet naar het verleden.
Dit geldt hetzelfde voor een meisje wat pas haar vader heeft verloren. Haar moeder was al eerder overleden. Nu viel haar huis, inkomen en natuurlijk haar enige ouder weg. Ze heeft besloten om een opleiding te gaan volgen en heeft sinds kort een eigen woning. Ook zij kijkt vooruit en laat zich niet tegenhouden door haar verleden.
Deze jongeren zijn alle drie redelijk eigenwijs en soms een tikkeltje naïef. Maar ja, je bent jong en hebt een hoop voor je kiezen gehad en in de meeste gevallen ook een hoop gemist, vaak zonder het zelf te weten. De veilige thuisbasis die ik hierboven beschrijf is hun onbekend. Hoe zou jij reageren in een dergelijke situatie?
Wat in alle drie de verhalen naar voren komt is een positieve blik op de toekomst ondanks alle narigheid de ze hebben meegemaakt. Die narigheid was toen, maar nu willen ze kijken naar de toekomst. Een positieve toekomst. En wij als personen die met deze jongeren werken kunnen toch alleen maar hetzelfde doen? In plaats van ons op de problemen en het verleden te focussen, samen te kijken naar wat ze wel kunnen en vooral willen in de toekomst. Onze eigen referentiebril afzetten en ‘gewoon’ eens luisteren naar deze jongeren zonder meteen een oplossing aan te dragen.
Ten slotte denk ik dat deze jongeren die ik hierboven heb beschreven enorm veel in hun mars hebben en bergen kunnen verzetten als ze dat willen. Met een beetje ondersteuning misschien. Voor mij als stagiaire is het bijzonder te mogen leren om deze ondersteuning te kunnen bieden. Ik hoop deze bijzondere aanpak en alles wat ik hier verder leer mee te kunnen nemen naar mijn toekomstige werkplek. Met name het oprecht luisteren en het aansluiten bij de persoon zelf vind ik belangrijk om mee te nemen, want voor mij voelt dit als de basis van een goed contact.
Foto: Paul Clappers
Kees Crone op woensdag 1 februari 2012 om 15:56 uur
Prettig geschreven; geeft een onthullend inkijkje in het leven van anderen.